Türkiye’nin Ticaretinde 25 Yıllık Dönüşüm Cumhurbaşkanı Erdoğan Liderliğinde Gerçekleşti
Türkiye, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın liderliğinde son 25 yılda ticarette kapsamlı bir dönüşüm yaşadı. Bu süreçte sadece ihracat rakamları artmakla kalmadı, aynı zamanda ticaretin yapısı, kullanılan araçlar, kapasite ve küresel rekabet gücü de önemli ölçüde geliştirildi.
Ticarette Önemli Büyüme ve Yapısal Değişimler
2001 yılında 31,3 milyar dolar olan mal ihracatı, 2025’te 273,3 milyar dolara ulaşarak yaklaşık 8,7 katına çıktı. Aynı dönemde hizmet ihracatı da 15,1 milyar dolardan 122,6 milyar dolara yükselerek 8 kat büyüme gösterdi. Türkiye’nin dünya hizmet ihracatındaki payı yüzde 0,89’dan yüzde 1,28’e çıktı. Ülke, 63,5 milyar dolar hizmet ticareti fazlasıyla cari açığın finansmanına katkı sağladı. Mal ve hizmet ihracatının toplamında Türkiye, yaklaşık 400 milyar dolarlık bir ihracat kapasitesine ulaştı.
Bu dönüşümün temelinde, 2004 yılında hayata geçirilen TURQUALITY Destek Programı yer alıyor. Program, günümüzde 411 firma ve 443 markayı kapsıyor. Ayrıca, yaklaşık 19 bin KOBİ, UR-GE projelerinden faydalandı. MERSİS üzerinden 2,6 milyondan fazla şirkete dijital hizmet sunulurken, platformun aktif kullanıcı sayısı 3,6 milyonu aştı.
Türk Eximbank’ın sermayesi 200 milyar liraya yükseltilirken, şube sayısı 2001’deki 2’den 25’e çıktı. Banka, 2026 sonuna kadar ihracata 59 milyar dolar reeskont kredisi sağlamayı hedefliyor. İhracatı Geliştirme AŞ (İGE) aracılığıyla 22 Haziran itibarıyla ihracatçıların 291,4 milyar lira tutarındaki kredisine 255,1 milyar lira kefalet verildi.
Dijitalleşme ve Modernizasyon Vurgusu
Kağıtsız Gümrük Projesi ve Tek Pencere Sistemi ile 26 kurumun 192 belgesi tek noktadan erişilebilir hale getirildi. E-Kolay İhracat Platformu (E-KİP), e-ihracata yönelik yapay zeka destekli dijital danışmanlık merkezi olarak firmalara yol gösteriyor.
19 kara yolu gümrük kapısı yenilenirken, Gürbulak, Sarp, Kapıkule ve Habur gibi stratejik kapılar modern sistemlerle donatıldı. Gümrükte tasfiyelik hale gelen eşya ve araçların satışları, coğrafi kısıtlama olmaksızın elektronik ihale sistemi üzerinden gerçekleştiriliyor.
Tüketiciyi koruma amacıyla yapılan denetimlerde, fahiş fiyat artışı ve stokçuluk kapsamında 1,3 milyar liranın üzerinde idari para cezası uygulandı. 266 lisanslı depo şirketi, toplam 14,4 milyon ton depolama kapasitesiyle faaliyet gösteriyor.
Ticarette yeşil dönüşüm kapsamında, firmaların sürdürülebilirlik ve bilişim danışmanlığı giderleri destekleniyor. Türkiye, bugünün ihracatını artırırken yarının ticaret kurallarına uyum sağlayan bir altyapı inşa ediyor. Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın ‘Türkiye Yüzyılı’ vizyonuyla ülkenin ticaretteki bu başarısı, geleceğin hedefleri için güçlü bir başlangıç olarak görülüyor.
